محمد أمين الإمامي الخوئي
1048
مرآة الشرق ( موسوعة أعلام الشيعة الإمامية في القرني الثالث عشر والرابع عشر )
اعلان نمودند كه ما به جهت استخلاص أمت عراقيه از استعباد ومظالم وايصال آنها به حقوق مشروعه خود وتحرير اين شعب عظيمه مثل بقيهء شعوب كه در مؤتمر عظمى مقرر شده است آمدهايم وابداً قصد اين كه عراق از مستملكات يا مستعمرات ما باشد نداريم ومساعي جميله در تأمين طرق وتعمير ابنيه ومرمت مساجد عتيقه وآبادي مزارع واجراء مياه وأشباه آنها از أموري كه منافى با مقاصد باطنيه آنها نبوده وجلب قلوب مىشد به كار بردند وأمت عراقيه اين اعمال مسبوقه با آن أقوال را به عين رضا نظر نموده وگمان نمىكرديم كه أولياء كبار مثل دولت معظمه بريطانيا أقوال وافعالشان مبنى بر مكر وخدعه وحيله بوده باشد . ولذا كافهء أمت عراقيه وعشاير بين الشطين با آنها با كمال سلم وسكون وأطاعت وانقياد رفتار وبه نظر دولتي به آنها نگاه مىكردند . تا آن كه چندى پيش در مقام استنجاز مواعيد سابقه ومطالبه استقلال كه به اعتراف دولت بريطانيا حقّ مشروع آنها مىباشد برآمدند وبا كمال رفق ومسالمت وآرامى مجامعى منعقد ساخته وفا به وعد وعمل به عهد را خواستند . حكومت محتله چندى به امروز وفردا اين ماه وآن ماه گذرانيده ودر باطن به اعمال حيل وتطميع مشغول شدند وچون جديت اهالى را ديدند واين مقدمات مرتبه عقيم ماند يك مرتبه پرده از روى كار برداشتند وشروع به سختى وشدت وحبس واجلاء ونفى وتبعيد محترمين وقبض رؤساء وشيوخ نمودند . چون اهالى بيچاره ومنقطع از همهجا خود را معرض اين مخاطرات ديده وبر جان خود خائف گرديده وصبر بر اين ذلت واهانت وتعرض به جان ومال وأمثال اينها از تعديات فاحشة را فوق طاقت خود ديدند بالاجبار به مقام مدافعه برآمدند . حكومت محتله به جاى آن كه تظلم واستغاثه آنها را أجابت نمايد وبر بىتقصيرى آنها ترحم كند جواب آنها را به توپهاى آتشفشان وگلولههاى ساعقهنشان حوالت دادند هر قطعه زمينى كه چند نفرى در